Bốn mươi năm trước. Một chú lợn rừng non ngủ trên cỏ dưới bầu trời sáng như đèn lồng.

Mặt đất rên rỉ. Một vết nứt chạy ngang đồng cỏ, và từ đó bò ra những mạch đen - mảnh như rễ cây, lạnh như lòng giếng.

Chúng tìm thấy chú lợn trước bình minh. Đến sáng, mắt nó tối sầm, và nó đã quên mất ánh sáng.

Nanh Già chỉ là kẻ đầu tiên. Đại Rạn Nứt không chỉ làm vỡ đất đai. Có thứ gì đó đã trèo ra từ đó.

Mười năm trước, bên Những Hòn Đá Đồng Cỏ. Một cô mèo lông xám quỳ gối với một chiếc đèn lồng và một cuộn giấy.

Rosalind viết dưới ánh đèn: "Nước từ núi cao, ánh sáng từ thung lũng. Chúng ta sẽ làm cho mọi thứ tốt đẹp trở lại."

Một con rắn cỏ lặng nhìn từ những hòn đá. Nó thích hơi ấm của chiếc đèn, và theo bà ấy tới tận Đường Phía Đông.

Khi chiếc đèn đi mất, bóng tối tìm tới con rắn thay vào đó. Nó lớn dần, và chờ bên những Hòn Đá để bà ấy quay về.

Dòng sông của Rừng Thì Thầm từng chảy nước ấm từ Giếng Sâu, và một linh hồn hiền hậu sống trong làn sương của nó.

Khi loài chó bịt giếng lại, dòng sông lạnh ngắt. Sương của linh hồn đặc lại, tự làm mình nghẹt thở.

Trong bóng tối của Rừng Thì Thầm, một giọng nói trao cho bà hơi ấm. Bà đã nhận lấy. Mẹ Sương Mù ra đời từ cuộc giao kèo ấy.

Đêm hầm mỏ ngập nước, ông nội của Bruna dẫn các hiệp sĩ của mình xuống những đường hầm sâu với sắt thép và một lời thề.

"Chúng ta giữ phong ấn này cho tới khi ánh sáng trở lại," họ thề, rồi bịt vết nứt bằng chính áo giáp của mình.

Lời thề được giữ. Các hiệp sĩ không bao giờ trở lên nữa. Bóng tối không phá được lời hứa của họ, nên nó làm lời hứa ấy gỉ thành xiềng xích.

Rosalind không đi về phía đông một mình. Người học việc của bà, một chú mèo trẻ tên Thistle, đã lén theo sau.

Ở cổng Giếng Sâu, bóng tối bắt Thistle trước tiên. Nó quấn người học việc trong một chiếc mũ trùm bóng tối và đặt cho một cái tên mới.

Kẻ trùm mũ đứng canh trên mái nhà Meowmont chưa bao giờ là người lạ. Sứ Giả vẫn luôn cố tìm đường về nhà.

Thủ lĩnh Gristle đếm tiền trong bóng tối ở cổng Giếng Sâu. Những đồng xu lạnh ngắt, và chẳng bao giờ xỉn màu.

Một giọng nói từ lòng giếng vang lên: "Giữ con đường. Đừng để Người Giữ Đèn nào đi qua." Gristle chưa bao giờ hỏi ai đang nói.

Trong lá cờ của hắn giấu một bức thư lấy từ một tù nhân: thư của Rosalind, vẫn còn niêm phong hình chiếc đèn lồng.

Rất lâu trước Khế Ước Đèn Lồng, dân hầm mộ canh giữ những lối đi ngầm, và vị vua của họ đã thề một khế ước với Trưởng làng Tansy.

"Bên dưới, chúng ta canh bóng tối; bên trên, các ngươi giữ ánh sáng." Suốt nhiều thế kỷ, nhà vua giữ đúng lời.

Khi Đại Rạn Nứt mở toang các hầm mộ, Hư Không tìm tới vị vua già trước tiên, và đặt chiếc vương miện của chính nó lên bộ xương ông.

Đàn ong Gai Góc sống nhờ phấn hoa phát sáng của Hoa Đèn Lồng. Mật của chúng lấp lánh như những chiếc đèn nhỏ.

Khi bông hoa tàn lụi, tổ ong chết đói. Gai của nữ hoàng dài ra, và cơn đói của bà còn dài hơn.

Bà không độc ác. Bà chỉ đói - như mọi thứ mà ánh sáng tàn lụi đã chạm tới.

Những người giữ hầm mộ đặt đèn lồng bên mộ nhà vua, để dẫn ông về nhà nếu ông tỉnh dậy.

Ông tỉnh dậy sai cách. Những chiếc đèn chỉ còn nhớ rằng chúng phải canh chừng - và giờ chúng canh chừng tất cả mọi người.

Sâu dưới tổ ong, lũ sâu đào hang chạy trốn khỏi những cái rễ đã hóa đen và lạnh ngắt.

Sâu Mẹ dẫn đàn con lên trên, tới nơi ấm áp duy nhất còn lại - và tổ ong bên trên không chào đón chúng.

Từ con thú đã gục ngã, một giọng nói lạnh lẽo bốc lên như hơi thở từ lòng giếng:

"Ta không phải lúc nào cũng đói. Đã có thời ta uống nước ấm trong bóng tối, khi thứ gì đó tít trên cao uống ánh mặt trời."

Màn sương tan đi, và giọng nói gần hơn:

"Chúng vươn về phía ánh sáng và quên mất nửa bóng tối của chính mình. Chúng đã quên ta."

Xiềng xích chùng xuống, và giọng nói bật cười:

"Mọi ánh sáng tàn lụi đều quay về với ta. Mọi lời thề tan vỡ đều nuôi ta."

Trong khoảnh khắc, mũ trùm của Sứ Giả rơi xuống, lộ ra gương mặt một chú mèo trẻ. Rồi giọng nói lại vang lên:

"Người Giữ Đèn của các ngươi đến để cắt bỏ ta. Bà ta vẫn còn ở đây, dưới lòng giếng. Bà ta rất bướng bỉnh."

Những đồng xu lạnh của lãnh chúa văng tung tóe, và giọng nói theo chúng vào bóng tối:

"Mang bông hoa cuối cùng tới lòng giếng, Người Giữ Đèn nhỏ. Rồi chúng ta sẽ lại trọn vẹn - trong bóng tối."

Sừng Xoắn làm chủ con đường, nhưng mỏm cao thì chưa thuộc về ai. Con dê đực trẻ nhất trong đàn leo lên đó, đứng giữa bão cho tới khi sét quen mặt nó.

Giờ sừng nó tóe lửa mỗi khi trời trở, và nửa đàn theo nó.

Con nhím già nhất Rừng Thông cuộn tròn từ đêm cái lạnh tới, và chưa bao giờ duỗi hẳn ra.

Bốn mươi mùa đông sương giá biến kim nó thành thép. Nó lăn khắp rừng cho ấm.

Vỉa đồng xanh của mỏ ngủ không yên. Nó nhớ từng nhát cuốc từng bổ vào mình,

và có đêm nó nhớ tất cả cùng một lúc, rồi đứng dậy.

Đống xỉ bén lửa bên trong vào năm bể làm nguội cạn nước lần đầu, và chưa bao giờ tắt.

Nó nhặt được cái muôi to bằng chậu tắm và đội làm vương miện. Có đêm nó đặt vương miện xuống cho nguội, rồi quên mất chỗ.

Khi con đầu đàn cũ bỏ đàn lên ngồi canh đám cờ, con sói khỏe nhất tru trên đèo tới khi tuyết lắng nghe.

Lần đầu, nó sợ chính việc mình làm. Giờ nó tru có chủ ý.

Nó là thợ đào đầu tiên của Nữ Hoàng, kẻ tìm ra hòn đá ấm. Nó vẫn canh đường tới chỗ Nữ Hoàng.

Dưới mỏ đá, bầy chuột chũi đào tìm hơi ấm, mỗi mùa đông một sâu hơn. Một con đào sâu hơn tất cả,

và mọi đường hầm đi theo nó đều thành của nó. Nó chưa bao giờ thấy bầu trời.

Con lớn nhất trong đàn chim non của nó, nặng quá không bay xa được. Nó giữ mỏm đá, không cho ai leo lên.

Nó làm tổ ở chỗ sét đánh xuống đầu tiên, bằng cành thông và sắt ray cũ.

Mỗi trận bão, nó ngồi trên tổ và để trời đánh vào mình. Chim non của nó nở ra đã kêu lách tách.

Trước cả loài mèo, trước cả loài chó, một hạt giống duy nhất rơi từ bầu trời xuống thung lũng và trở thành Cây Cổ Thụ.

Lão Gặm Rễ là sinh vật đầu tiên làm tổ trong rễ cây, và nó đã canh giữ chúng từ đó tới nay.

Mọi loài vật của năm xứ từng tới Cây Cổ Thụ để trú những cơn bão.

Lũ ốc sên rêu xây một pháo đài trên thân cây, và Cây đã che chở tất cả.

Rễ cái của Cây Cổ Thụ vươn sâu tới mức chạm vào một nơi tối tăm, lạnh lẽo dưới lòng đất.

Ngày hôm đó lũ nấm run rẩy, và lần đầu tiên Cây biết sợ hãi.

Một cô mèo trẻ tên Tansy leo lên Cây Cổ Thụ với một chiếc đèn lồng. Lũ sóc đánh cắp nó; cô giành lại bằng cách chia sẻ hạt giống của mình.

Trên Ngọn Cây, Cây tặng cô một bông hoa phát sáng - bông Hoa Đèn Lồng đầu tiên. Cô mang nó xuống, và Meowmont mọc lên quanh nó.

Trên Ngọn Cây, muôn loài của cả năm xứ đã thề khế ước cổ xưa nhất:

"Cây Cổ Thụ che chở muôn loài, và muôn loài bảo vệ Cây Cổ Thụ."

Từ ngọn Cây, lũ chim bão đã thấy Đại Rạn Nứt.

Đất đai tách đôi, Giếng Sâu bị bịt lại, và xa bên dưới, ánh sáng của thung lũng bắt đầu lụi tàn.

Mười năm trước, một bà mèo mang đèn lồng lên tới Ngọn Cây: Rosalind.

Bà chế thuốc bên Cái Vạc suốt đêm. Rạng sáng, bà mang một lọ thuốc đi về phía đông, để lại chiếc đèn dự phòng: "Gửi người tiếp theo."

Trong hổ phách, ký ức không bao giờ phai: rễ cái nằm sâu trong cái lạnh, bị cắt khỏi ánh sáng.

Dưới đó có thứ gì vẫn mang hình dáng của Cây.

Hy vọng cuối cùng của Cây, vang lên trong tiếng sấm:

"Nước từ núi cao, ánh sáng từ thung lũng, và một Khế Ước của mọi xứ. Chỉ khi cùng nhau, cái rễ đã mất mới được chữa lành."

Ngày xưa, khi mèo còn chưa có chữ "đèn", một người cao lớn có gạc phát sáng ngồi cạnh một mèo con đang sợ bóng tối.

"Bóng tối không phải là một thứ gì," người ấy nói. "Nó chỉ là chỗ ánh sáng chưa tới. Vậy thì mình đi tới đó."

Người ấy khum tay giữ một ngọn lửa và chỉ mèo con cách giữ nó. Mèo gọi người ấy là Lumir.

Vespera giữ ký ức này lâu nhất. Đó là ký ức cô cố dập tắt nhiều nhất.